Gün yeni batıyordu. Durgun su siyaha dönüyor, güneşin son ışıkları sazların arasından sarı, pembe, beyaz parlıyordu. Sincapla birlikte bir kayıkta oturuyor, günbatımının tadını çıkarıyorduk -demek isterdim ancak sivrisinekler buna izin vermiyordu. Üstüme bir karışım boca edip antihistaminik hapı yuttum.

Göğü, kümeleşen yıldızlar eşliğinde gecenin mavisi kapladı.

Çok geçmedi. Kayığa siyaha yakın renkte tülipek kumaştan bir aydınlatma bindi. Kumaş sarmal genişleyen ve daralan dalgalarla armatürü sarıyordu. Kayıkçı iç ışığını yaktı. Armatürden gelen amber ışık, kumaşta yumuşayarak ışıldadı. Kayık kehribar sabrıyla, durgun geceye amper amper aktı.

Kayığın rüzgârı yüzümü okşayınca aydınlatmaya kilitlenmiş bakışlarım toparlandı.

“Merhaba. Hiç sormadan çıktık yola da. Aslında memnunum. Yalan yok. Yıldızlar falan şahane. Yine de… Nereye gidiyoruz acaba?”

“Yanıtla çıkılan yolculuk, kendini inkâr eder.”

Minibüste uyandığım o geceye gittim. Başım cama vuruyordu. Mor aydınlatmalı minibüsün içine döndüğümde gördüğüm boşluk mideme oturdu. Minibüs yavaşladı ve durdu. Arkasında başka bir minibüs durdu. Boştan inip, doluya geçtim. Kafamı cama dayadım. Boş minibüs fobisine gözlerimi kapadım.

Yüzümü suyun sakinliğine döndüm. Sazların arasında, yıldızların altında ilerliyorduk. Aydınlatmanın ışığı kumaşta zamanla yumuşuyordu. Kayık tahta bir sesle gecenin ciddiyetini gıcırdatıyordu.

“Bu sorulara hep bu şekilde mi yanıt veriyorsunuz?”

“Sorunun verdiğini soran bilir,” dedi.

O an anladım ki kayıkçının konuşması bu şekildeydi. O da haklıydı tabi. Kimbilir… Günde… Kaç kişiden… Git gel desek… Sahi, kimler bindi bu kayığa? Heyecanlandım ama bu sefer kendimi tuttum, sormadım. Sincaba baktım, uyuyordu.

Ardımdaki gökyüzüne yüzümü döndüm. Mavi ışığıyla parlayan yazın habercisine göz kırptım. Gülümsedim.

Açıklara gelmiştik. Etrafımızda yıldızlar dökülü durgun su ve derin maviden başka bir şey yoktu.

Suda floresans parlayıp, pus gibi solan küçük halkalar, dalgalar belirmeye başladılar. E, meraklandım.

“Ne onlar? Neon neon parlayanlar?”

“Geceye açan sorular.”

Çekinerek kayıktan eğildim. Sudaki bir halkaya yaklaştım. Yansıma mı madde mi? Canlı mı? Değil mi? Anlamadım. Kalamar dilimine benzeyen de vardı, ipe benzeyen de. Parmak da olabilirdi saç da. Dokunursan varmış gibi de dokununca yokmuş gibi de. Biraz daha yaklaştım.

“Başınla yaklaşma, soru yanar.”

Yanmayı duyduğum anda, aklımı hızla geri çektim. Dönüp ona baktım.

“Yanıt yerleşir, soru açar,” diye ekledi.

Çekinerek de olsa, sordum.

“Hocam. Rica etsem açıklar mısınız? Neyin nesi bu geceye açan sorular?”

Sağ olsun. Anlattı o da. Kendi tarzında. Amperi düşmüş gibi sesi alçaldı, yavaşladı.

“Yeniay vakti sorulur.
Soru düşer, su durulur.
Niyet karına oturur.
Geceye açan sorudur.”

Aklıma bir sürü soru oturdu. Sincabı uyandırmadan, çantadan matarayı çıkardım. Kana kana su içtim.

Kayık gecede ilerledikçe halkalar çoğaldılar, azaldılar, dağıldılar. Tuz olup suya çözündü sorular.

Günün ilk ışıkları durgun suda kızıl dalgalandı. Yıldızlar son kez göz göz parladı.

Kayıkçı ışığını söndürdü.

BİN KAYIĞA SOR GECEYE

Yeni uyanan sincap, etrafa bakındı. Kıpkızıl gerindi. Kuş gibi silkindi. Nasıl oldu anlamadım, birden suya düştü. “Ah, vah, sincap” diyecektim; fırsat olmadı. Sudan yalıçapkını çıktı ve sincabın düştüğü yere konuverdi.

Yalıçapkınının gagasında bir böcek vardı. Ben böceğe bakarken çarpık çarpık bana baktı. Ben de, onu tanımış olmanın şaşkınlığıyla ona baktım. Bakıştık kısaca.

Sonra, gagasındaki böceği üç defada gırtlağına getirdi ve üç defada yuttu. Ardından biraz silkindi. Kafasını çok hafif yana eğip bana döndü.

“Bundan sonra böyle yani? Peki,” diyebildim.

Yalıçapkını gagasını rüzgâra doğrulttu. Kayığın sakinliğinde biraz durdu. Kararını sancaktan yana kullandı. Durgun suya paralel, beliren adaya doğru uçtu.

Sevgilerimle,
Papatya Tıraşın

Geçen ay Özlem aradı. Güçlü olan. Arkadaşlarıyla birlikte dörtayaklışehir’de bir radyoda da çalışıyormuş; film hayvanlarını anlatıyormuş. E, duramadım tabii.. Gittim baktım; bu Dört Ayaklı Şehir’de başka kimler, neler varmış?

Subscribe now

Şimdi de yeni bir seriye başlamışlar: Can Yoldaşıma Mektup

Özlem onun için aramış. Sevdiğim, kod adı: dört ayaklı bir dostuma mektup yazmamı rica etti. Ben de Gelgel’e yazdım. Onu, iki dakikalığına andım.

Dinlemek isteyenler buraya tıklayabilirler.

Sevgilerimle,
Papatya Tıraşın

Merhaba,

Sıkıldım ve öylece atladım. Çocuk ve ergenle kavuşmamızı gelecekte anlatırım. Büyümüşler. Ha bir de… Gözüme bir şey oldu… Ama esas konu bunlar değil.

Biz üçümüz; öbürü, öteki ve ben, 2000’lerden aşina olduğumuz beyaz bir matrixte süzülüyorduk. Şaşkın ve şahane hissediyordum.
Üst tarafı dekolteli cam, alt tarafı ise 80’ler mobilyalı bir bankoya doğru çekildik.

Camın içinde, başı eğik duran memur, yanmış bir kibrit çöpüydü.

— Merhaba, dedim.

Memur minik, yuvarlak cam gözlüklerini bana dikmekle yetindi.

— İyi göremiyorum da biz neredeyiz?

Memur oldukça net ve kibar bir şekilde:
— Kütüphanenin danışmasındasınız.

— Biz başvuru merkezini arıyorduk, yanlış geldik sanırım, dedim.

Öbürü ile öteki, birbirlerine göremediğim bir şeyler gösteriyorlardı.

Memur, alttan bakan birinin bakışını andıran gözlükleriyle:

— Bütün evrenlerde kütüphaneler birer başvuru merkezidir, dedi.

Kendini bu denli net ifade eden açıklama karşısında, sustum.

Öteki, bankonun ahşap kısmına yaslanarak;

— Biz tanrı-tanrıçalara bakmak için geldik.

Öbürünün gözleri, başını hafifçe eğerken ışıldadı:

— Eğlenceli olanlardan kimler var?

Memur, minik gözlüklerini onlara doğru çevirdiği sırada, üstünde ‘Ciddiye Alınmayacak Kadar Büyük Şeyler’ yazan bir kutu yanımdan geçiyordu. Kutuyu aldım, içine baktım. Boştu, bıraktım.

Memurun arka tarafında görünüp yok olan kitaplar olduğunu, sonra fark ettim.

Memur, siyah başını zarif bir masa mikrofonu gibi doğrulttu ve uzun bir fiş uzattı.

Öteki, aldığı mitolojik indeks listesini inceledi… Ve kibirle karışık alaycılığını üstlendi.

— Perinin peşinden ormanlarca koşan
— Peri korku içinde toprağa kapanınca
— Dönüştüğü ağaçtan bir dal koparıp
— Başına taç eden değil mi bu?
— Nesi eğlenceli bunun? Düpedüz saldırı!

Öbürü, ürkek bir heyecanla memura döndü.

— Aslında biz biraz başka bir şeyler bakıyoruz. Meselaaa… Rengârenk bir şeyler var mı?”

O an, tam olarak n’oldu, anlamadım. Lunapark sandalının ucundaki koltukta, kafam baş aşağı oturuyordum. Sandal hızla geri düşüşe geçti. Ve anında kaybettim dengemi.

Beyaz matrixte; gökten inen bir zelzeleyle, dev ayak başparmağı burnumun hizasında belirdi. Kokladım, kokmuyordu. Korktum. Öbürü ile Öteki de korkmuş olmalılardı ki hızlıca birleşip kızıl bir sincaba dönüştüler. Üstüme tırmanıp omzuma, saçlarımın arasına oturdu sincap. Bu yeniydi. Şaşkınlıkla tutamadım kahkahamı, Apollon’un karşısında —koskoca.

Uzun süren bir sessizliğin, gerginliğin ve hareketsizliğin ardından dönüp kibrit çöpü memura baktım. O bana bakmıyordu. Belki bakar diye bakmaya devam ettim. Chk! Bakmadı. Her şey sıradan akışında ilerliyor yanılsamasına yanaştım. Üstüme aldığım Apollon’un gelişini dokunmadan bıraktım. Memurun uzattığı yeni fişi alıp kütüphaneye doğru sıvıştım.

Kütüphanede bilgileri kopyalayarak geçirdiğimiz süreyi hatırlamıyorum. Saatler de olabilir, belki günler, haftalar da olabilir… Nihayet, bir pazar arabasına doldurduğumuz kopyalarla kütüphaneden çıkıyorduk.

Apollon, bu defa en insansı hâliyle belirdi.

Bir fâni olarak yapabileceğim bir şey yoktu. Etkisi altına girdim.

Sincap; omzumda heyecanla, gözlerinden kalpler çıkarak zıplarken tırnaklarıyla kıyafetimi çekiştiriyordu:

— Offf çok daha güzel.
— Her versiyonu başka güzel.

— Sıçtık, dedim.

Bu esnada, her özelliği yavaş yavaş yüklenen Apollon, dalgalı parçacıklar hâlinde usul usul yaklaşıyordu.

Apollon uyarısı:
— Ceza sahasına girdin.

Beyaz matrix, nano-sicim sicim renklendi ve fraktal örgüler halinde birleşti. Bir sahil kasabası diskosunda, değişen ışıkların ve aynalı topun altında, sevimli pop ritimli klavye nakaratıyla sallanıyordum.

Sincap omuzumdan düşmemek için tırnaklarını ince ince batırıyordu. Dilimden,

— Siz mi cezalandıracaksınız? cümlesi döküldü.

Bayağı, saçma sapan, kırıtarak gülümsedim falan…

Kendimi toparlamak için bakışlarımı başka tarafa zar zor çevirdim. Etrafımda dönerek, gevelemeye devam ettim.

— Nasıl bir ceza bu? Tam olarak suçum ne? Önce bir tartışalım, konuşalım. Sonra cezası neyse çekerim ben. Sıkıntı yok.

Apollon gururu:
— Bir tanrının bir periye olan aşkını, bir fâninin yorumlaması.

Sincap omzumda kıkır kıkır titredi. Kuyruğunu havalandırırken, tırnaklarını da geçirdi ve:

— Altın okun etkisi geçmemiş miydi?
— Canı sıkılmış herhalde.

Bense, Apollon’un ayak baş parmağını koklamış bir fâni olmanın tereddütlü gerginliğiyle,

— Hiç hoş bir şey değil tabii, diyebildim.

Gözlerim kısık, gülümsedim ve kendimi hatırlatmayı denedim.

— Hani… En iyi oradan izlenir demiştin de Artemis’i alarak Orion’u seyretmek için gitmiştik… Mars’a.
— ‘Dünya’dan bakınca da böyle görünüyor,’ demiştim de… tartışmıştık.
— Hatırladın mı? Ben, o Papatya.”

Apollon kibri:
— Biliyorum.

Bir elim belimde, diğer elim ise alnımdaki Arnavut damarımı yumuşattıktan sonra:

— E biliyorsun da, niye ümitsiz aşkın garibi söyleyerek giriş yapıyorsun ki; aradığın hatayı kendinde de bulamamışsın belli ki. O gün de tartıştık. Anlıyorum söylediklerini… tek tek… yaşattın… aşkından… Eros’un oku yüzünden; altın sana kurşun Daphne’ye. Tamam.

Nefes aldım.

— Bununla birlikte, senden kaçan birinin peşinden koşmaya devam etmenin de iyi olmadığını söylüyorum.” derken doğruldum.

Sahil, disko falan her şey uçtu gitti. Arkamda bir elimin parmaklarıyla diğer elimin parmaklarını hafifçe tuttum.

— Biraz da sen anlat. Nasılsın? Çok iyi görünüyorsun,” dedim.

Apollon zarafeti:
— Söylediklerin, fânilerin dillerinin hafifliğini hatırlattı.

Sincap, kuyruğunu sırtıma yerleştirirken;
— Bize doğru yaklaşıyooor
— Gelsin gelsin…

— Ne dedim de dokundu gözünü seveyim? Neyi ihlal ettim? dedim.

Ayak parmaklarımın üstünde hafifçe yükseldim ve ellerimi, kollarımı, bacaklarımı aşağı aşağı salladım.

— Tamam. Hatırlat,” dedim.

Apollon’un sesi, matrixte göremediğim bir şekilde dalgalandı, yankılandı:

— Bir tanrının aşkı, bir perinin kaçışı… Apollon ve Daphne’nin unutulmaz aşkı!

— Hayır onu değil be, ne söylediğimi hatırlat. Sorun ne senin için? Sorunu göster bana. Net, düz, imâsız, masalsız, no mitopoetika no zırva.

Apollon. Ama nasıl öfkelendiiii!?

— Bir tanrının aşkını zorbalık gibi anlatışın!

Kükremesi, gök gürültüsüne dönüştü. Bembeyaz matrixin dalgalandığını - bu sefer gördüm.
Havada süzülmeme rağmen, yemin ederim sendeledim.
Hatta sincap, kuyruğunu boynuma doladı. Sadece kuyruğunu dolasa iyiydi. Tırnaklarını da batırdı.

— Sinirlenme lütfen. Sakin… dedim.
— Sen gürleyince her şey çok oluyor. Bir senin bakış açından çıkalım. Önünden iki kişi geçiyor, biri kaçıyor biri kovalıyor. Ne geldi aklına?”

Apollon, etrafımda yavaşça dolanarak, usulca yanaştı.

— Oyun oynuyorlarmış, dediğini duymamla birlikte nefesini ensemde hissettim.

Sincabın sırtındaki tüyler kabardı:
— Kokmasın şöyleeee
— Kokmasın böyleee…

Apollon’un zarif rüzgârı, boynumu okşayınca başım döndü. Omzuna tutundum.

— Devam edemeyeceğim ben buna… Kabul ettim.

Konuşmaya devam ederken, Apollon’dan bir adım uzaklaştım.

— Ve ben bu bakış açımı bırakmıyorum. Bir bakış açısı bırakmama cezası varsa; yapalım pazarlığı, çekeyim cezasını.
— Her adımda, teker teker, aydınlatılmış rızamı almanı beklemiyorum… Bu şekilde yaklaşarak rıza inşası kuramazsın, diyorum.”

Cümlemi tamamlarken yarım yarım, kısa kısa uzaklaştım ve durdum.

— Bu arada, biliyorsundur da söylememiş olmayayım… Retinamda tül yapışmış gibi bir efekt var. İnsaflı olursan sevinirim.

Dememle birlikte yaklaşıyor gibi geldi; “Dur” diyemeden ona doğru büyülenmiş, iradeden yoksun bir hâlde hızla çekildim. Yüz yüzeydik. Dipdibe. Gözleri ışıldıyordu. Nefesi nefesimde. Dudaklarımız değdi değecek… ti…

— Demek, karşında gerçek bir tanrı olduğunu göremiyorsun. dedi kehanetle.

Tam alt dudağından kapacakken, yok olup gitti. Beni öylece, beyaz matrixin ortasında, havada asılı bıraktı.

Bıraktığı gözlüğü ise sonra fark ettim. Ayrıca dipdibeyken ne görecektim ki? Her şey çok bulanıktı.

Çerçevesi bronz defne yapraklı, pembe camlı gözlüğe baktım. Her zaman cömert olmuştu… Hiç tereddüt etmeden taktım. Ve her şeyin bir bedeli vardı.

Pazar arabasını çekerek kütüphaneden çıkarken memura,

— Bazı sayısal kaynaklar çok azdı. Görememiş olabilirim diye sormak istedim.” dedim.

Memur küskün bir ifadeyle başını hafifçe eğerken;

— Birçoğunu son yangından kurtaramadık.

— Şaşırdım doğrusu. Sayısallar, bulutlara sarılıyor sanıyordum.

Memurun omzuna denk gelen yere, spiral bir dövmeyi andıran yanıklarına bakışlarım takıldı. Bunu hissetti ki; minik, yuvarlak gözlüklerini bana dikti.

— Evrenin herhangi bir yerinde, henüz yanmamış hiçbir kibrit çöpü, bir kütüphaneye adım atmaz. Bu, kibrit çöpleri için haysiyet meselesidir.

Hayli gururluydu bunu söylerken.

— Evrenin her yerine, benim yerküre de dahilse bu tez çürür. Orada kibrit çöplerinin rızası sorulmaz, dedim -demiş bulundum.

Bakışarak anlaşmanın aktarıldığı süre kadar bakıştık. Memur başını hafifçe önüne eğdi. Yerçekimi hissiyle birlikte gelen duygusal ağırlıkla; ayaklarım yere bir bastı. Omuzumda sincapla, pazar arabasını çekerek 2000’lerin beyaz matrix nostaljisinden çıktık.

KEHANET GÖZLÜĞÜ OYUNU İÇİN TIKLAYIN

Sevgilerimle,
Papatya Tıraşın

Neticede, müzakerenin de üstünden dört bordro dönemi geçmiş, Kurum fazla mesaileri henüz, hiç, hâlâ ödememişti -hesaplama yapamayacaklarını zaten söylemişlerdi. Hava kararmış, Kurum’un önünde yüzden fazla personel toplanmıştı. Ben epeydir insan görmemiştim, evden -hatta yataktan pek çıkmamıştım. Değişiklik olur, birkaç arkadaş görürüm diye düşünerek evden çıktım. Buraya gelmeden esnafa uğradım. Bir mercimek çorbası söyledim, ezogelin geldi. Limon sıkıp ekmekle yedim. Pahalılanmıştı.

Hava soğuk ve durgundu. Yıldızlar daha iyi olabilirdi. Çay uzatanın gözleri, evrenin tüm bürokratik muammalarını çözebilecekmiş gibi -nasıl oldu anlamadım, içime işledi. Karton bardaktaki çayın ısısı galaksiler arası dayanışma sağlar sıcaklıktaydı.

Varillerdeki ateşler, çevredeki yüzlere farklı ritimlerde gölgeli danslar yaptırıyor; anılar geçiyor ve yeniden düzenleniyordu. Uzaktan gelen bağlamanın titrek sesini duydum –kim çalıyorsa parmakları üşümüştü. Nefesler buharlaşıp karanlığa karıştı. Aralarından geçtim.

[whispers] taşındı annesinin yanına… kazayı duydun mu… sendika bi’ işe yaramaz… şu tazminat olmasa… hemen patinaj… patronaj… asgari… selfie… daha grev başlamadı bile… başka birime sürerler… evet o madde kabul edildi…

“Çağırıyorlar,” diye öteden bir ses yükseldi.

“Dokuuuuzz…”

Ötede geriye sayım coşkuyla yükseldiğinde varillerden birinde ateş çıtırdadı. Üç damla alev havada yükseldi.

“Alltııııı… Beeeeeeeeeş… Dööööööört…

Varillerdeki ateşlerin başı boş, gölgeliydi. Personeller, Kurum binasının iki cephesinden ağır ağır indirilen GREV VAR bayraklarına bakıyorlardı.

“İkiiiiiii… Biiiiiiiiiiiiiiiiiiiir…”

Mesajlar birer, ikişer, altılı kanonlar hâlinde yağdı; ışıklar parladı, söndü; cepler titredi. Ekranları açanların yüzlerinde soluk, beyaz, aynı çaresiz ifade belirdi.

“İmzalamışlar!” diye biri kalabalığın içinden patladı; ses yankılandı.

[whispers] imzalamışlar… imzalamışlar… neyi imzalamışlar… bilmiyoruz… kimse bilmiyor… kiminle imzalamışlar… sendika mı… çatıdalar… oyun oynanırken… kimsenin haberi yok… imzalamışlar…

Bağlama sustu. Biri kahkaha attı.

Yazana göre, Kurumlar Dayanışma Birliği ile Sendika Genel Merkezi 17:45’te el sıkışmış, mutlu huzurlu bir sonuca varılmış. Mesaj personellere 00:01’de atılmıştı –bu bilgi altı saat boyunca bir boşluk hücresinde saklanmış olmalıydı. Gerekli bilgilendirmeler daha sonra yapılacaktı.

Bir süre sonra Sendika şube başkanı merdivenlerde belirdi; elleri kenetli, gözleri topluluğa dönüktü:

“Arkadaşlar, hiçbir şey bilmiyoruz. Arıyoruz, açmıyorlar. Bize iletilen hiçbir şey olmadı. Biz de sizinle birlikte öğrendik. Gruplara soralım tamam da... Herkesin uyuduğu bu saatte ortak karar almamız mümkün değil. Kabul edelim: Gǔ’landık.”

Bu Gǔ tevâfuku bürokrasiye yaraşır bir hiperuzay bypass’ıydı. Teknik ve yasal mekanizmalarla Otorite ve Kurumlar bunu her zaman yapabilirdi. Tekrar - Tekrar - Tekrar - Tekrar… Kafanı çıkarabilecek kadar verir, tokmakla bir daha vururdu. Kafası lezizdi. Anlaşılan Huxley haklıydı. Keşke, dağıtılan biraz soma olsaydı. Sonuçta, “Her zaman bir gramı, tartışmaktan hayırlıdır.”

Her personel -Kurum’un bu çift yönlü şeref büküşüyle omuzları çökmüş, başları eğik, tükenmiş bedenler olarak evlerine doğru çekildi; birer, ikişer, dörder…

Eve dönerken onu ilk defa dinleyen birini “Tamam. Daha fazla uzatmayalım” diyerek kolundan tutup çekti öteki.

Yok! Sıkıntı yok. Herkes mutlu.

(Devamı müteakip bölümde… )

Sevgilerimle,
Papatya Tıraşın

##
Mevsimler, renkli çiçekler,
Hatırlatıcılar tetikler.
##

Kirpiklerim birbirlerinden yavaşça ayrılırken kapı zili çalıyordu. Saatlerce uyumanın ağırlığınca bir hızla doğruldum. Başım döndü, durdum. Yere adım attım; sol baldırım kısalmış. Tam basamadım. Sendeleyerek vardığım kapıyı açtım. Kirpiklerimin arasında, apartman boşluğundan gelen beyaz floresans parladı. Bir gözüm yaşardı.

Kapının önünde iki genç erişkin bana bakıyordu.

Biri: “Biz geleceğiz,” dedi.

“Hangi gelecek?” diye sordum.

Yatakta olduğumu sanarak yana döndüm, gözlerimi açtım. Kanepede doğruldum, bulanık bulanık oturdum. Bir süre sonra T yanıma geldi. Boşta duran elimi, burnuyla havalandırdı. Elim başının üstüne kondu. Çenesini dizime dayadı, nefes verdi. Başını okşarken fark ettim ki bu ev benim ev değildi.

Tren istasyonuna ne zaman ve nasıl geldiğimi hatırlamıyordum. Hava sıcak ve pusluydu.

Yürüyen merdivenlerde durduğum basamak ağır ağır perona doğru çıkıyordu. Kurum sekreterliğindeki arkadaşı aradım:

“Merhaba.”

Sekreter: “Merhaba, nasılsın?”

“Birini Gǔ’dan şikâyet etmek istiyorum.”

Sekreter: “İyi misin? Anlatmak ister misin?”

“Hayır. Sadece prosedürü öğrenmek istiyorum.”

Sekreter: ”Tamam canım. Müdürün uygun olduğu bir gün ikinizin karşılıklı olacağı bir konuşma düzenlenir.”

“Yok, o olmaz. Konuşmaya inanmıyormuş.”

Sekreter: “O zaman gerekli mercie hitaben bir şikâyet dilekçesi yazıyorsun. Önce müdürüne gösteriyorsun, sonra İK’ya teslim ediyorsun.”

“Daha önce şikâyet dilekçesi yazmadım. Ama bakarım.”

Sekreter: “Sendikada arzuhâlci var. Ona haber vereceğim şimdi. Dilekçeni yazarken yardımcı olur sana. Dilekçeyi yazdıktan sonra, önce müdürüne gösteriyorsun, sonra dilekçeyi İK’ya teslim ediyorsun.”

Durduğum basamak perona varınca adım attım. Peronun sarı hattına kadar ilerledim ve durdum. Trenin yaklaşan sesi sekreterin söylediklerini bastırdı. Peron titremeye başladı.

Sekreter: “Canım, şimdi arzuhâlciyi aramak için kapatıyorum. —Çok kolay gelsin.”

Ne zaman nasıl bindiğimi hatırlamadığım tren ineceğim istasyonda durdu. Peronun sarı hattının pütürlü yüzeyini adımlarımda hissettim.

Yürüyen merdivenin basamağında yavaş yavaş alçalırken telefon çaldı.

Arzuhâlci: “Geçmiş olsun. Ne oldu anlatmak ister misin?”

Anlattım.

Arzuhâlci: “Sen önce bir kafe bul, otur. Sakinleş. Anlattıklarını yaz ve sonra bana gönder. Tamam mı? Neredesin? Geleyim ister misin?”

“Yok, istemem. Sağol.”

İyi ki sordu.

Kurum binasına yakın bir kafe buldum. Kahve almak için tezgâha yanaştım. Tezgâhın arkasındaki duvarda asılı siyah tahta menüde yazanları teker teker okudum. Her içeceğin yanında minik bir ikon vardı: damla, yaprak, kahve çekirdeği, bardak silueti. Kenarlarda birkaç geometrik desen: kare, prizma, daire, üçgen. Tıkırdayan değirmen.

Çok oturmayacağımı düşünerek buzlu kahveyi plastik bardakta aldım. Kafenin küçük, sanki çok yeri varmış da, üstüne bir de saksıda çiçek konmuş yuvarlak masalarından birine oturdum. Elimdeki ekrana son yaşadığım Gǔ olayını en kısa hâliyle yazmaya başladım.

Virgüller ile noktalar ayaklandılar.

Yazdıklarımın şekli belirginleşince arzuhâlciye gönderdim. Eksik olan yerleri hatırlattı. Yeniden yazdım, tekrar gönderdim. Aradı.

Arzuhâlci: “Şimdi bana gönderdiklerini kağıda yaz, sonra dilekçeyi sekreterin dediği yere götür. Disiplin Müdürlüğüne diye belirt.”

“Ne zaman? Kime belirteyim?”

“Dilekçeyi Disiplin Müdürlüğüne hitaben yaz. Bu önemli.”

“Tamam. Sağol.”

“İhtiyacın olursa arayabilirsin. —Kolay gelsin canım.”

Plastik bardağın içinde erimekte olan buzlara baktım; yer yer kahverengi serpintiler olan soğuk suyu hüplettim. Plastik bardağın neminden ıslanmış peçeteyle masayı sildim, peçeteyi plastik bardağın içine koydum. Bardağı çöpe atmak ve kırtasiyeye gitmek için ayağa kalktım.

gu çarpması durum özeti: [belirgin hasar yok] [yaygın sızı] [farklı zamanlarda üç gu teması]

Kırtasiyeden üç kağıt, bir tükenmez kalem ve bir hışırtılı dosya alıp çıktım.

Güvende hissettiren kafeye geri döndüm. Nasılsa metin hazır, sakince kağıda geçer sonra hemen gidip veririm diye düşündüm –ikinci soğuk kahvemi de plastik bardakta aldım.

Barista ne güzel gülümsedi.

Bir masaya oturdum, üstündeki saksıyı ve kül tablasını yan sandalyeye; üç kağıdı, hışırtıyı, tükenmezi ve kahveyi masaya koydum. Arkama yaslandım, bir süre sadece nefes alıp verdim. Bir şey yapmadım, düşünmedim.

Bardaktan akan damlalar kağıtları ıslatmasın diye, bardağın altına peçete koydum. Yazdıklarımı yeniden okudum. Ekrandan baka baka kağıda aktarmaya başladım.

Noktalar ve virgüller üst üste bindiler.

gu çarpması durum özeti: [duygusal dokuda nano yırtık] [bütün parametreler normal ama *issiyat yok]

“… gereğinin yerine getirilmesini rica ediyorum.”

Gereği de neymiş diye düşünmeye başladım -tarihi yanlış attım. İkinci kağıdı öne çıkardım, ilk kağıda baka baka yeniden yazmaya başladım.

Virgüller ile noktalar yer değiştiler.

gu çarpması durum özeti: [ilkinde müdahale edilmemiş] [bulanıklık hakim] [hareketler otomatik]

Binaya vardığımda, bir elimde hışırtılı dosya içinde kısalmış dilekçe; diğer elimde plastik bardak, tükenmez ve biri dolu biri boş iki kağıt vardı. Yürüyordum. Turnikeden geçince toparlandım; toparlanmaya çalıştım —toparlandığımı sanıyorum.

Müdür dilekçeyi alıp masaya koydu. Elimde yarısından azı dolu, buzların eriyip çoktan karıştığı kahve ile karşısına oturdum.

Müdür: “Yazdıklarınızda yaşananlara sizin de katkınızın olabileceğini düşündünüz mü?”

gu çarpması durum özeti: [gu’sal kayma belirtileri mevcut]

Düşündüm mü?!
Bu yerkürede özür dileyen suçlu duruma düşerdi; bu yüzden olsa gerek kimse özür dilemezdi.

Bitişik ikişerli kapıların olduğu bej bir koridorda yürüyordum. Müdür en son ne dedi?

“... İK’ya götürün. Benim gönderdiğimi söyleyin.”

Kaçıncı kat? Üçüncü oda. Kapıdan içeri süzüldüm.

Girişteki personele,

“Merhaba, şikâyet dilekçesini kime veriyoruz?” dedim.

O bana uzun uzun bakınca ben de ona uzun uzun baktım. Gösterdiği kişinin yanına gittim; personel uzattığım kağıdı aldı. Önce kağıda sonra bana baktı:

“Müdüre gösterip döneceğim,” dedi ve gitti.

Sekiz tane dikdörtgen masa olan bu Kurum dairesinde, boş personel koltukları haricinde beklerken oturabileceğim bir yer yoktu. Beklemenin bürokraside ne kadar süreceği nasıl bilinebilirdi? İnsanlar, üstüme yapışan bakışlarını yakaladığımda hızlıca benden uzaklaşıyorlardı -yahut bana öyle geliyordu. İkisi de eşit derecede rahatsız ediciydi.

Kamu dairelerinden gerçekten yuvarlak olanına sadece bir kere denk geldim –en azından mimarisi bir çeşit niyet barındırıyordu. Bu daire ise keskin köşelerden ve bitse de gitsek saatlerden oluşuyordu. Nostaljisi ahşap görünümle kaplı mdf dolaplar ve zeminde her adımda elektrik biriktiren parkeler vardı. Masalardan birinin üzerindeki alçak aydınlatmaya çarpınca elim, küçük bir kıvılcım sıçradı -kimse görmedi.

Personel: “Dilekçede hitap olarak İnsan Kaynakları Müdürlüğü yazmanız gerekiyor.”

“Ama…”

Personel: “Müdürlüğümüze yazılan dilekçeleri kabul edebilirim.”

Kağıdı geri uzattı.

Üstünü çizince olmaz tabii. Tekrar yazacağım. Boş personel masalarından birine yöneldim.

Tanıdık bir refleksle personel: “Orası dolu,” dedi.

Ben de bir personel masasının dış köşesine üçgen oldum. Başka ne yapacaktım? Üç kağıdı masanın köşesine koydum. Baktım… Baktım… Baktım… Üçüncü defa yeniden yazdım.

Virgüller ile noktalar çoğaldılar, eksildiler.

gu çarpması durum özeti: [prognoz] [gu zedelenmesi] [istirahat] [takip]

Normal metin stilini uygula. Doğruldum ve yazdıkça küçülen dilekçeyi personele uzattım. Aldı. Başlığı ve tarihi kontrol etti, dilekçeyi dosya kağıtlarının üstüne koydu.

Personel: “İşleme alınınca size mesaj gelecek.”

“Tahmini ne zaman?”

Personel: “Onunla ilgili bir şey söyleyemem.”

“Saat, gün, hafta, falan?”

Personel: “Birkaç saate gelir.”

“Teşekkür ederim, iyi günler.”

Avucuma yapışmış plastik bardakta kalan sicim kahve cıva gibi dönüyordu. Kurum’un dairesinden çıktım. Hızlanmış adımlarımı fark ettiğimde binanın dışında merdivenlerin başındaydım.

Merdivenlerden inerken bir şey içimden geçip gitti. Önce bir boşluk hissettim. Sonra… Hatırladım. Korkmuyorum. Etrafa baktım. Her şey sıradan akışında, kendi zamanında devam ediyordu. Ağaçlarda yapraklar dalgalanıyordu, gök maviydi. Elmacık kemiğinin kirpiklerle birleştiği yerde güneş parıldadı. Gülümsedim. Plastik bardağı çöpe attım.

Arayabilirsin.

Mobbing ile Mücadele Derneği

Psikologlar Derneği

Sevgilerimle,
Papatya Tıraşın

Müzakerenin düzenlendiği salona kafamı soktuğumda zamana çarpıldım. O kadar mı geç kaldım? Kimse yok denecek kadar insan vardı. Halbuki kendi zamanıma ancak yetişmiş, diğer zamanlarda az gecikmiştim. Ürkek adımlarla salona girdim. Koltukların arasında ayakta durup sohbet eden tek tük birileri vardı.

Sahnede kenara çekilmiş bir kürsü, Kurum logolu -parlak polyester kumaştan örtüler serilmiş iki masa arasında mesafeli bir boşluk duruyordu. Arkamdan gelen konuşmalara döndüm; birkaç kişi koltuklara otururken, omuzlarındaki gerilim avuçlarıma doldu. Yanımdan geçen birine,

“Bitti mi?” diye sordum.

“Yok. Daha gelmediler,” dedi.

İyi diye düşündüm, teknik olarak geciken ben değildim. Kendimi sahnenin ortasına -ne çok yakın ne çok uzak bir koltuğa yerleştirdim. Ortanın ortası, tam olarak hiç tam ortası olmayan bir noktaydı. Kurumsal Emek Hakları Sözleşmesi müzakeresinin başlamasını müzakere ile münazara arasındaki farkları, saçımdaki beyaz kurdeleyi okşayarak bekledim.

[whispers] her ay kesinti yapmayı biliyorlar… asgarinin altındayız... boşanıcam da… okul… kiralar tavanı aştı… fazla mesailer yatmadı… tazminat olmasa... muayene… otoritenin maşası geldi… çocuk… abi… asgari… abla… merhaba…

Rollerine çağrılmış personeller iki masa ve iki taraf olarak sandalyelerdeki yerlerini aldılar.

Bir masada…
Sendika Şube Başkanı O,
Sendika Şube Başkan Yardımcısı Şu,
Sendika Avukatı Bu;

Bir masada…
Kurum Vekili Onlar,
Kurumlar Dayanışma Birliği Vekili Bunlar,
Kurumlar Dayanışma Birliği Avukatı Şunlar.

Onlar:
“Niye burada bu kadar insan var,
mesai saati değil mi?

Şu:
“Çünkü herkes konunun öneminin farkında.”

Onlar:
“Evet buyrun…
Biz teklifimizi sunduk;
bize yeni bir teklif sunmanız gerekiyor.”

O:
“Ek maaş protokolü yapılmamış tek şubeye,
yapılmış gibi teklif sundunuz.”

Onlar:
“Geçti ek protokol falan süreci,
ben geçtim onları”

O:
“Geçemezsiniz, çünkü biz geçmedik.
Kaydı burada: şu tarih, şu dilekçe, şu yazışma.
Biz aynı zamanda çözüm önerimizi de sunduk:
Ek protokolün işlenmesi,
Yeni teklifin bunun üzerine kurulması.”

Onlar:
“Siz teknik detaylara takılıyorsunuz.
Biz süreci bütüncül yönetmek zorundayız.”

O:
“Bütüncül olmaktan bahsediyorsunuz…
Aynı masada bile değiliz.
Birlikte çözelim diyoruz,
siz bizim önümüze gǔ servis ediyorsunuz.”

Onlar:
“Teklifimizi hazırlayan arkadaşların emeğine laf söyletmem.”

Bunlar bakışlarını önündeki ekrandan aniden kaldırdı ve bedenini doğrulttu.

Şu’nun yüzündeki kasların tamamı boşaldı.

[whispers] ne diyor ya bu… ya bizim emeğimiz… iki kişilik işi tek başıma yapıyorum… on beş yıl… şşşşt… şu tazminat olmasa…

O:
“Dış birimler eyyâm-ı bâhur’da1 bile nöbetteler.
Fazla mesailer ne zaman ödenecek?
Tarih, saat, işlem günü olarak rica ediyoruz.”

Onlar:
“Arkadaşları mesai saatlerinde buraya çağırıp
alkış toplamaya çalışmanın bir anlamı yok.”

Onlar seyircilere döndü:
“Unutmayalım arkadaşlar, biz bir kamu hizmeti yürütüyoruz.”

Şu gözlerini devirdi.

Bu gözlerini dikti.

O:
“Ne demek anlamı yok?
Arkadaşlarımızın her biri bu kurumun taşıyıcısıdır!”
Ayda güneşte, havada karada,
ateşte suda çalışıyor her işçi kardeşimiz.
Biz de bunun için buradayız.”

Onlar:
“Ben bu tarz bir üslûp karşısında daha fazla oturmam.
Bu kurum, halkın ihtiyaçları için var.
Kimsenin keyfine göre duramaz, aksayamaz.”

Şu’nun eli ekrana gitti - geldi.

Bu diktiği bakışlarını bozmadan arkasına yaslandı.

[whispers] halk biziz… gǔǔǔǔ… ne dedi… bu… valla gǔ’layacam… tutanak tutarlar…

Onlar:
“Bunca insanın fazla mesailerinin ödenebilmesi için
bir an önce KEH Sözleşmesinin imzalanması gerekiyor.
Zaman kaybetmeyelim diyorum. Bakın, biz iyi niyetle geldik.
Kuruma daha fazla saygısızlık yapılmasına göz yumamam.
O zaman herkes sonucuna katlanır.”

O:
“Gǔ diliyle, tehditle pazarlık olmaz.
Biz iyi niyetle oturduk, ama kalkmanız gerekiyorsa buyurun
— biz hâlâ çözüm istiyoruz ve kalkmıyoruz.”

Onlar:
“Ben tehdit etmedim.
Biz teklif sunduk, siz teklifinizi yapacaksınız.
Sözleşme imzalamayınca,
bu kadar işçinin fazla mesaisi hesaplanamıyor.”

O:
“Şimdi tehdit ettiniz, herkes şahit!
İş barışı önemli.
Fazla mesai tarihini netleştirin.
Her şeye hayır diyorsunuz.”

Onlar:
“Ben sadece zaman kaybetmek istemiyorum.
Kendinizi benim yerime koyun.
Olaya bütüncül bakın.”

Bu gözlerini devirdi, burnundan derin bir nefes verdi.

[whispers] kendimi senin yerine koydum n’olcak… çalkala hadi adamım… şşştt…

Şu hafifçe başını seyircilere uzattı ve gülümsedi.
Hızlıca geri çekildi.

O:
“Sayın Onlar, tehdit yok diyorsunuz.
Bu masanın kapanmasını istemediğinizi biliyoruz.
Gelin ilerleme sağlayalım.
Fazla mesaileri daha fazla bekletmeden ödeyin.
Çalışanın aldığı maaş asgari ücret altında kaldı.”

Onlar:
“Peki, o zaman…
Fazla mesailerin ne zaman ödenebileceğini söyledim.
Gördüğünüz gibi biz sözleşme imzalansın ve
bir an önce fazla mesailer ödenebilsin istiyoruz.
Artık bundan sonrası Kuruma saygısızlıktır.
Bugünlük bu kadar.”

Onlar sandalyesini ani bir sesle geriye itti.

Şu sandalyede hafif öne eğildi, dudaklarını büktü.

Önümde oturanlar ayaklandı, diğerlerini göremedim.

O:
“Kurum, çalışanlarının hakları ile ayakta durur.
Haksızlık dile getirmek kuruma saygısızlık değil,
kurumu yaşatma iradesidir.”

Onlar, Şunlar, Bunlar kendi masalarından kalktılar.

O:
“Tutanağa geçsin: Biz buradaydık. Kalkmadık.”

O seyirciye döndü:
“Arkadaşlar!
Arkadaşlar, gördünüz mü neyle mücadele ettiğimizi?”

[whispers] Gǔǔǔ! Gǔ! Gǔǔǔ!

Onlar:
“Bir daha da bu kadar insan istemiyorum burada.
Haydi arkadaşlar herkes işinin başına.”

Şu kahkaha attı. Ben acıktım. Küçük bir sofraya doğru Kurum’un salonundan çıktım.

Siparişi beklerken lokantanın ekranındaki röportaj programını dinledim: 2

» “Geçim derdi en büyük sorunlardan biri. Anketlerde bile o çıkıyor hep. Siz bütçe görüşmelerini de yeni tamamladınız. Yeni yılın bütçesini nasıl görüyorsunuz? (...) Buyrun söz sizde sayın başkan.”

» “Tabii bütçe deyince, Bütçe Hakkı Mitingi çok anlamlı bir mitingti. Yetmişten fazla bileşen bütçe hakkı için bir araya geldiler. Ben de o mitinge katıldım. (…) mecliste yapılanlara bakınca bütçe görüşmesi demek zor. Yani… Bir meclis kurulmuş da sonra bütçeyi yapsın diye komisyon kurulmuş, o da bütçe yapmış diye bir şey yok insanlık tarihinde. İnsanlık tarihi boyunca taa Magna Carta, (…) Önce bütçe hakkı elde edildi. (…) Yani meclisten önce kazanılmış bir hak bu.”

Garson mercimek çorbasını getirdi.

“Üzgünüm, ekmek kalmamış,” dedi. Başka ne beklenirdi?

“O zaman pilav alayım -az,” dedim.

(Devamı müteakip bölümde… )

Sevgilerimle,
Papatya Tıraşın

Çekilen sifonla girdaba kapılmış, kuburdan geçememiş, balon yapmış bir tuvalet kağıdına su damlıyordu.

“Hermenötik sabrıma tüküreyim -kaç sabrım varsa. Şimdi git bir de Gǔ’yu öğren,” diyerek tuvaletten çıktım.

Bu yerkürenin temel yasalarından biri, bir canlının hayatta kalabilmek için başka bir canlıyı yemesiydi. İnsanlarda; kimin, neyi, ne zaman, nerede, ne kadar yiyebileceğine Otorite karar verirdi. Ben de maskelerimi çoğaltıp bu yasaya farklı zamanlarda farklı şekillerde uydum. En azından öyle yaptığımı düşündüm ki; düşünmek —kısmen yeterli oluyordu. Bu nedenle üstümdeki bu Gǔ halini düşünerek personel masama doğru ilerledim.

Kurum’dan mesaj geldi:

» “Personelimize,
Yeni Kurumsal Emek Hakları Sözleşmesi’nin henüz imzalanmamış olması nedeniyle fazla mesai ücretlerinin hesaplanmasına ilişkin süreç tamamlanamamaktadır.”

Yooo tamamlanabiliiiiiir.

» “Bu nedenle, cari ay içerisinde fazla mesai ödemelerinin yapılması mümkün olmayacaktır. Kurumsal Emek Hakları Sözleşmesi’nin imzalanmasını müteakip gerekli hesaplamalar yapılarak ödemeler gerçekleştirilecektir.”

Oooo tehdit! I like it!

» “Anlayışınız için teşekkür ederiz.”

Rica ederiz. Hmm… Bunu genelde hiperuzay bypass’ı yapmadan önce söylerler…

Bu yerkürede rızanız olup olmaması değil; kişisel verilerin korunması, işlenmesi, transferi, veri sahiplerinin hakları gereği yasal zorunluluktan dolayı hazırlanan formların imzalanması önemliydi.

Geçen zaman içinde Kurum da bu yazgısal devridaimi sürdürdü. Hiçbir personelden izin istemeden, bordrolar için çalışan yazılım istasyonuna, tüm personelin kişisel hatlarını eksiksiz aktardı. Bu aktarım boyunca maaş işlemlerine “arıza”, “kesinti” gibi dünyevi sebeplerle erişilemedi. Sistem kendi iç hesaplaşmasını tamamlarken, insanlar gündelik hayatlarına devam ettiler. En nihayet, her ay gelecek ayı müteakip sistem personel deneyimine açıldı. Sisteme girmek için gereken şifreyi alabilmek ise “rızamın alındığını beyan ederim” yazan kağıdı imzalamak kadar kolaydı. İmzalamadım. Çünkü şu yerkürede en tehlikeli şeylerden biri, neye razı olduğunu bilmeden “olur” demekti.

Maaş pusulamı göremedim, yine de +62 koduyla başlayan hatlardan mesajlar geldi:

» “Akaryakıt, benzin, motorin, LPG fiyatı zam, indirim geldi mi? Tıkla!”

» “Şifrenizi almak için yıldızlararası veri transferine onay verin.”

Geç kaldığım öğlen başlayan mesaimde personel masamda bronzlaşıyordum. Öğle sıcağı öyle bir bastı ki bahçenin köşesindeki mimoza ağacı aklıma geldi. Elimdeki ekranda oyun oynayarak koridorda ilerlerken yan odadan gelen konuşmaya kulaklarım kabardı…

Birinci alayla yardımsever:

— “Bir daha gǔ’larsa sen de ona gǔ’la.”

İkinci yeni otoriter tarzda:

— “Hayır, kimse kimseye gǔ’lamayacak!”

Birinci savunmada:

— “Kendini koruyabilsin diye söylüyorum ben ya!”

Üçüncü hayli şişkin:

— “Neden gǔ’luyorum ya ben bana gǔ’layana? Benim şikayetim zaten gǔ’dan.”

İkinci tehditkâr:

— “Senin laflarını da biliyoruz.”

Üçüncü veya Dördüncü:

— “Niye konu bana döndü? Koltuğa oturan otoriterleşme çabasına giriyor; doğru mu, gizli kapaklı olmasın açık olsun diyorum. Ne var ki bunda?”

“Gǔ mu?! Buraya da bulaşmış,” dedim. Kimsenin duyamayacağı kadar kısık sesle tabii ki. Söylediklerim çoğunlukla yerkürenin yoğunluğu düşük atmosferinde insanların etrafından süzülerek geçerdi.

Mimozanın gölgesinde serinlerken iğde kokusunun burnuma ulaşması hiç şaşırtıcı değildi – kafamın içinde aynı nakarat1 dönüyor, soğuk ayran çorbasını kaşıklıyor ve oyunun patchlerinin2 yüklenmesini bekliyordum.

Sendika’dan mesaj geldi:

» “Degerli mucadele arkadaslarimiz, gun birlik ve mucadele gunudur. Sefalet ucretlerinin dayatildigi, asgari yasam kosullarina mahkum edildigimiz surecte ../../.. tarihinde saat .. : ..’te Kurumsal Emek Haklari Sozlesmesi toplantisina, tüm isci arkadaslarimizin katilimi onemlidir. YASASIN ORGUTLU MUCADELEMIZ!”

Zamanının kapsayıcı diliyle kuantum seviyesinde açıklanmaya çalışılmış, Yeldeğirmeni’nin sonundaki dökük merdivenleri anımsatan bu mesaj sayesinde hiç işveren-sendika müzakeresi görmediğimi fark ettim.

Bakışlarım bir dosttan gelen mesaja kaydı:

» “Stoacılardan ilham al. Eğer bir şey değişmiyorsa, değiştirmek istemiyorlar demektir.”

Ve türlü türlü +62’lere:

» “Bir araba ve ev almak. Hayal değil. Tıkla!”

» “Hello”

(Devamı müteakip bölümde…)

Sevgilerimle,
Papatya Tıraşın

Bir an olsun üstümden düşmeyen şaşkınlığımla obsidyen kayaya doğru ilerledik.

Yansımam, obsidyenin yüzeyinde gölge gibi akıyordu. Bir çatlak, bir çukur, oyuk, delik, gedik, yırtık, aralık, boşluk arayarak obsidyenin etrafında dolaştık. Bir süre sonra kayanın kenarında sarı çiçekler gördüm. Adımlarımı hızlandırdım ve bitkilerin yanına vardım. Küçük sarı çiçeklerden bir tanesini iki tırnağımın arasında ezdim; kırmızı1. Başımı kaldırdım ve önümde duran yarığın sivri ve keskin çıkıntılarına baktım, baktım, baktım…

“Ben buraya sığmam” dememe kalmadı,

“Bak, ben sığıyorum” diye girdi yarıktan ufak olan,

Elim henüz ona varamadan, hareketlenen kâküllerini hızlı bir parmak hareketiyle iki yana açtıktan sonra,

“Ben ona yetişirim. Sen dön, önce işlerini hallet,” dedi ve yarıktan o da girdi.

Önce anlamadım, sonra panikle peşlerinden bağırdım. Yersiz. Boşuna. Dönerler belki diye bekledim. Bir süre.

Güneş battı. Ay battı. Güneş doğdu. Ay doğdu.

Hislerinin gidişinin açtığı boşluğu, korku doldurdu.

Subscribe now

Merhaba,

durduramiyorum.substack.com‘da paylaştığım bazı taslaklarda hikâyenin akışına uygun düşen bir buton görürsen, bu bir oyuna davet. Papatya Tuhafiyesi’ne açılan küçük bir kapı.

Son hikâye Kuyu‘da, kolektif hafızanın temiz tutulması, temizlenmesi su mercimekleri ile somutlaşıyor. Oyuna katılmak isteyenler, yazının içindeki BİR DİLEK DİLE butonuna basarak Papatya Tuhafiyesi’ne yönlendirilecekler ve “su mercimeklerine fısıldayarak dilek dileme” deneyimine katılabilecekler.

Bu küçük oyun mekanizması, bundan sonraki paylaşımlarda ara sıra karşına çıkacak. Bu sebeple soruyorum ya, benimle oynar mısın?

Oyuna katılan herkese bol kepçe keyifler :)

PAPATYA TUHAFİYESİ

Sevgilerimle,
Papatya Tıraşın

Ay ışığı, taştan evleri ve dükkânları beyaz, siyah ve mavinin tonlarında gölgeliyor, arnavut kaldırımı taşları aydınlatıyordu. Petrikor, havada sakince dolaşıyordu. Hù’nun adımları sessizdi. Hemen kendimi test ettim. Adımlarımın sesi boğuk, bir sis topunun içinden geldi. Sokağın köşesinde, mavi ışıltısı ardından döndü. Sis topunu orada bırakıp peşinden gittim. Ufka açık bir meydanda, ortadaki geniş kuyunun yanına varınca durdu. Durdum.

Duramadım aslında; sordum.

“Burası neresi?”

“Ne görüyorsun?” derken bana baktı; şeffaf yüzü, etrafını saran mavisiyle kıpırdadı.

“Böyle sorduğuna göre, göremiyorum. Pekiii… Görmem gereken bir şeyler var mı?”

Topuğumun üstünde, tüyden bir kuvvetle döndüm. Ayaklarım yan yana geldiklerinde,

“Taştan evlerin ve dükkânların çevrelediği bir meydan, bir kuyubaşı,”

Ona döndüm,

“Bir de seni görüyorum. Yani, işte… Kendim kadar.”

“Kuyuya çekilmişsin,” dedi.

“Etrafta neden başka hiçbir şey veya kimse yok? Çoğu şeyi göremiyorum tamam da.”

“Erken gelmişsin.”

Burnumdan çıkan bir uzun iki kısa nefesle güldüm.

“Yani... Kozmik bir kuyuya çekildiysem eğer, evren zamanı yanlış hesaplamış mı oluyor? Geç kalmayı beklerdim.”

Mavisinde, sıcak bir gülümsemeyi andıran dalgalanmalar gördüm.

“Her zaman tutarsızlığımda tutarlı olmuşumdur,” dedim.

Kuyuya kuş kondu. Dönüp ona baktı.

“Çok farklı diyarlardan canlılar, zamanı gelince ziyaret ederler kuyuyu. Bazen de senin gibi çekilenler olur,” derken duraksadı ve bir süre bana baktı.

“Kuyu konuşmaz, hatırlar. Burada tüm halk, kuyunun başında toplanır, mâni okur, dua eder, şarkılar söyler, danslar ederiz.”

“Bunlar tanıdık.”

“Paylaşılan, suya titreşim olup gizlenir. Kuyunun içindeki her damla su, nesillerin deneyimlerini biriktirir. Senede bir, çekildiğin bu kuyu başında toplanır ve ay ışığının suya değmesini bekleriz. Dolunay suya geçince kuyudan bir kap su çeker, tüm halk bu kaptan bir yudum su içeriz,

“İlk nefesler duyulur, ardından vurmalı vurulur; yan yana ve omuz omuza, el ele, birbirimize yakın, atılan adımların güçlü topuk vuruşlarıyla yükselen toz yayılır, dalgalanır.

“Fısıltılar hislerin iki hâli olup gelirler. Hissiyatı bize en yakın olanı veririz; üflemeli anılarla melodiyi kuyuya, ay dansçısının liderliğinde taşır. Yükselen toz ışıkta parlar, ritim kalp bir atar,” diyerek tamamladı, kendi evreninin vecd halini.

Çok uzaktan, bir vurmalı sesi kulağıma hoş geldi. Kun dak dak kun dak

“Bizde de kuyuya, suya atılıp çamura saplanan dilekler var,” dedim.

“Biz de danstan sonra dileklerimizi su mercimeklerine fısıldar, kuyuya atarız. Suyun temiz ve berrak olması lazım.”

“Olmazsa?”

“Su çürür. Mutlak yok oluş.”

“Bu da tanıdık.”

“Nasıl geliyor bu hisler, böyle ikili ikili?” diye sordum. Hiç anlamamıştım.

“Bildiğin şeyler. Gök suya bakar, su göğe. Her biri ötekinin sesini taşır.”

“Her zaman net cevabı olabiliyor mu? Hiç ikircikli olmuyor mu? Evren diyar mı? İkilemde kalmıyor musun, ki bu benim varsayılan modum.”

Hiçbir şey bilmeme halime o kadar tatlı güldü ki ben de güldüm.

“Ayna ters döndüğünde gök su, su gök. Hangisinde yüzersin? Duyduğun ritme tutun, elindeki eli hatırla,” derken birleşti elleri.

Kuyudan kuş uçtu. Döndü.

“Peki, kuyuya neden çekilir canlılar?” diye sordum.

“Gǔ’dan.”

Gǔ mu?!

Kavranılamaz bir uzaklık hissiyle sarsıldım. Hava, kuyu, küre, önüm, ardım içe büküldü. Yer beni takip ediyordu, ben kımıltısız. “Parmaklarınızı olabildiğince açarak, ayaklarınızı yere sabitleyin. Dizlerinizi bükün, baldırlarınızdan tutun. Sırt sıkı, kalp acır, başınla koru.” Başımı içe doğru eğdim ve büküldüm. Evren bükülürken dik durmak kaba olurdu.

Bir üflemeli sesinin ardında son sözlerini, “Bildiğim bir şey mi bu çalan?” “Klarnet mi bu, tenor saksafon mu?” sorularının arasında işittim.

“Çaba olmadan su yukarı çıkmaz.”

BİR DİLEK DİLE

Dilekleriniz bir bir olsun,
Papatya Tıraşın

Bir süre ilerledikten sonra, sert bir yüzeye çarptım ve durdum. Dalgalar halinde, şeffaf bir form belirdi ve yavaş yavaş dağılarak kayboldu.

“Görünümümden kimseye bahsetmemenizi rica ederim, ben orada olsam da olmasam da,” dedi kaybolan formun yönünden gelen ses.

“İstesem de yapabileceğimi zannetmiyorum… ve tabii ki bahsetmem,” dedim afallayarak.

Yayılan binoküler görüş alanım toplandıktan sonra,

“İlerlerken size çarptım sanırım, özür dilerim.”

“Önemli değil. Duruyordum.”

“Peki, siz ilerlemeye devam edecek misiniz?”

“Henüz değil.”

“Anladım.” Anlamadım. “O zaman… Sizin önünüz ne tarafa doğru acaba? Göremiyorum da… sizi… ve sanki hiçbir şeyi…”

“Görmek için durman gerek.”

“Doğrudur… Ama o zor. Ben durduğum yerde duramam. Tüm öğrencilik hayatımda törenlerden muaftım. Durunca, düşüyorum.”

Bir süre duraksadım. İçim kıpır kıpır,

“O hâlde, ben bir de geri gitmeyi deneyeyim. Size iyi günler.”

Dönüp de bakamadığım ardıma, yavaş yavaş geriledim. Bu geri gidiş hâlinin, sonsuzluk hissini sonsuzluğun kendisinden bile daha iyi verdiğine kanaat getirdim.

Ne sağa ne sola, yukarı yok aşağı yok…

Burnumun yönünde, sert yüzeyine yeniden çarpana dek ilerledim.

“Ah! Pardon. Yine ben. Merhaba.”

“Merhaba.”

“Elimde kalan seçenek durmak, sizin yanınızda durabilir miyim acaba?”

Birçok kişiye çok gelmeyecek bir süre sonra,

“Görememenin endişesini anlarım,” dedi.

Binlerce soru vagonunun hızla geçmesini seyrettikten bir süre sonra,

“Burası neresi tam olarak?”

“Her şeyin başlayıp sona erdiği, doğum ile ölümün iç içe geçtiği yer.”

“Ha orası, burası mıııı? Valla yalan yok… Hiç bu şekilde hayal etmezdim.”

Tavlaya atılmış çift zar tekinin, dönüp dönüp duramaması ardından, tam da bir pulun üstüne eğik yatıp kırık gelecekken, yeniden dönmesi kadar bir süre sonra çalkantılı sordum,

“Peki ya siz? Mahsuru yoksa, siz kimsiniz? Ben kendi dünyamda sıkışıp buraya geldim… Yani, sanırım…”

“Ben türümün sonuncusuyum. Durup dinlemek istersen, anlatabilirim.”

“Olur, tabii ki.”

“Hepimiz, çağlar önce hareket etmemeye ve konuşmamaya yemin ettik. Kendi aramızda konuşulan bir dil olmadığından, sözcüklerden çok daha eski iletişim yollarımız var. Puslu sabahlarda, durgun sis perdesine notalar bırakır, rüzgârla yön alan sis vadilerin arasında süzülür yamaçlara taşır, toprağın nemini takip eder derelere ulaşır, derelerin kenarında açan nergislerin canlı sarısında çoğalır, nergisi gören kızıl ceylanın gözlerinde berraklaşır, berrak nemle rüzgâra karışır, bir ağacın yeni yeşeren taze yaprağında canlanır…”

Rüzgârın ağaçların dalları arasından geçerek yaprakları hışırdattığı bir psithurism1,

“...ince damarlar halinde akan yeraltı sularıyla içimizde dolaşır; renkli taşlara, cevherlere, notalarla anılara bağlanır. Derinden bir rezonans ile minör nabızlarımız, soluklarımız birlikte atar,”

Kristal şarap kadehine temas eden dudağın sesi,

“Kelimelerimiz yoktur, sırt sırta dayanarak var oluruz. Herbirimizin bir sırteşi vardır.”

Sırteşi mi?

“Aaa! Size de merhaba!”
“O artık yok. Onu yediler.”

Rengim söndü, alevim soldu. Yavaşça, silikleşerek duruldum.

“Henüz göğün bir adı yokken verdiğimiz söz, bu anlaşma olmasaydı yer yerinden oynardı. Durmamız, bizimle birlikte yaşayan halklar için bir gereklilikti. Milyonlar milyonlar geçtikçe, homolar2 verdikleri sözü ve görevlerini unuttular. İlk kuşlar, gelen ilk homoları bildirdiler. Onlar yaklaştıkça titreşimlerini hissettik, cevap vermedik. Verilmiş bir sözümüz vardı. İlk kuşlar göçtüler; diğerlerine haber vermek için yola çıktılar. Bizimle birlikte yaşayan halklar aramızda dolaşmaya, saklanmaya, kaçışmaya başladılar ve artık geldiklerinde çok geçti. Taşlarımızı, cevherlerimizi aldılar. Bizi ve bizimle birlikte yaşayan halkları yardılar, parçaladılar, yediler.”

Orada; yeşil, sarı ve turuncunun tonlarında, çok küçük, birbirine teğet beyaz yuvarlak hatları olan, amorf şekillerle dolu tek boyutlu diyarda; kımıltısız, durdum.

Bir süre sonra, renklerin arasındaki beyaz damarlar belirginleşti ve uzakta, bir dağ formu gördüm. “Göl, dağın ardında,” dedikten sonra bir an duraksayıp ekledi “Ancak bu kadar yükle geçmen zor.”

Teşekkür edip, belirginleşen uzun ince yolda yürümeye başladım.

Papatya Tıraşın

Yıllar yıllar önce bir gün, renkli ve fosforlu ışıkları olan, havada yüzerek süzülen biyolüminesans canlıları izliyordum; polikarbonat tabakalı, kuvars bir camın ardından. Canlıların, ışıklı uzuvlarından, şişip inen karınlarından, çember gibi dalgalarından, parlayan fotoforlarından, gövdeleri boyunca geçen şeritlerinden yönlendirdikleri renkli ve şeffaf dalgalar, bir noktada düğümlendi. O zaman gördüm dinozorun kuyruğunu.

… Kaldığım evin anahtarını kaybettiğimi fark ettiğim gündü. Henüz kurulmamış bir setteydim. Birden iki kişi belirdi.

“Kostümler gelmedi hâlâ,” dedi durağan.
Peter Pan şapkasıyla geçen “Yoldalarmış.”
“Ne zaman gelirmiş?”
“Yoldayız, bekleyin. Böyle yazmış.” Ekranı, sinirli bir şekilde durağana uzattı.

O zaman bekliyoruz. Ben bekleyemem.

Arkamda bir çift ses duydum.
“Ne dersin? Setin uzatılmasını kabul edecekler mi?”, sıkkın.
“Sözde sekiz saatte bitecekti,” bıkkın.

Henüz dört saat var! Başım dönmeye başladı. Sayıklıyorum. Dört saat kaldı! Pamuklu yorgan dalgası gibi kapitonelerce ağırlaşıyor. Hızla etrafa göz attım. Bacaklarım karıncalanıyor. Oturabileceğim bir yer bulamadım. Midem bulanıyor. Tuvalete yöneldim. Kapıyı açtım ve kendimi tuvaletin klima serinliğine bıraktım.

… Havadaki petrikor1, elmacığımı usulca okşadı. Serinliği içime doldurdum ve onu, kurumuş bir yaprağın düşüşündeki zarafetle bıraktım, ay ışığına gözlerimi açtım. Tenime sürtünüşü, bacaklarıma dokunuşuyla yüzümde gülücükler açtıran, zümrüt yeşili bir elbise ve gri bir kürk üstümde, yanımda da o vardı.

Yıllardır karşılaşmamıştım. Saydamlardan olamayacak kadar belirgin bir yüzü, bir o kadar da belirgin, bedenini çevreleyen mavi ışığı, bir saydam kadar berrak, şeffaf. Tanıdık, sıcak bir hisle birlikte yürüdük, bir süre.

Ay ışığı, arnavut kaldırımı taşları parlatıyor, etraftaki taştan evler ve dükkânlar beyaz, siyah ve mavinin tonlarında gölgeleniyorlardı.

“Hù” [pause] “Adım Hù”

El sıkışırken, sevindim. Daha önce tanışmış olsaydık, unutmuş olurdum, bu üzerdi ikimizi. Verdiği armağana karşılık bekliyordu.

… Tuvalette toparlanırken, aynadaki aksime bakıyordum. Yıkadığım ellerimle suyu yüzüme çarptım, alnımdan saçlarıma doğru sürdüm. Aynaya baktım. Durup durup akan musluğun altında, yeniden ıslattığım ellerimi dirseklerimde, ensemde ve kulak ardımda gezdirdim. Elimin tersinde kalan suyu, kasıklarıma sildim ve kapıyı hızla açıp çıktım. Pofff diye yüzüme vuran sıcak, kavurdu.

Setteyim. Ama bu başka set.

Çocuk, çimlerin üstünde hâlâ zıplıyor ve aynı cümleyi tekrarlıyordu: “Çok mutluyum!”

Bıraktığım çantamı almak için, taht kurulu balkona doğru ilerlerken B’ye mesaj attım:

• “Çocuk setten gidiyor, demiştin.
  Sonra ne oldu?”

• “ben de çıkacak biliyordum
  … ←
  yönetmenin aklına bir fikir gelmiş
  A da biraz daha tutalım dedi
  sonra C ile konuştular ama”

Çantama doğru yürümeye devam ederken, bir çay doldurdum ve C’yi aradım. Hemen açtı.

— Heyy naber? Ben de seni arayacaktım. Nasıl çocuk?
— Güzel, çocuk zeki, enerjisi yüksek, olsun listende
— Süper oldu. Liseli diye başladılar, çocuğa döndü… Sen var mısın o işte?
— Çocuk yoruldu. Kaç saat oldu, C?
— Haklısın. Ailesine ekstra ödeme yapıldı ama. Bu planın çekimi bitince gidecek. Araç orada, bekliyor.

Tahtta, üzümler ve bademler parmaklarından hoplayıp ağzına düşüyordu. Çocuk, çimlerde zıplıyordu. “Ne de güzel gülüyor, maşallah.” Sağ elmacığım, gözüme yaklaşınca bir ışıldama oldu. Gülümsedim. Herkes mutlu.

“Hù” 湖 Çince göl demekmiş.

“Aptal bu çocuk!” kükremesiyle, korku sirayet etti herkesin içine. Bakışmalar meraklı, kuşkulu.

“Neye sinirlendi?” diye sordum yanıma yanaşan siyah gömleğe. Badem attı ağzına.
“Çocuk yorgun tabii… söyleyemiyor sabahki gibi…”
“Yooo… Çocuk doğru söylüyor.”
“Bu muydu doğrusu?”
“Açtır, bak sabahki çekimlere”
“İyice gitti bunun kafası”
“Notlarımı almam lazım, yarınki sete geçicem”
“Ha, ben halıyı ayarladım, yetişecek,” diyen siyah gömlek, göz kırparak kırıştı ve kayboldu.

Yüzlerindeki terlerini silip, tahttakinin öfkesi bellerine ve boyunlarına vurdukça dalgalarını geçiyorlardı, kıs kıs, aralarından geçtim. [whispers] bunadı bu ha, evde yemek yalan oldu, erken bitecek dememiş miydin, erken bitecekti, akşam bira planı iptal, bir sürü plan çektik, ne çektik biz abi, bak, bunlar, ne çektiğimizi bilen var mı, chk, yetişmez.

Balkona vardığımda, işaret ve baş parmaklarının tuttuğu badem, küçük daireler çiziyordu. Bir an göz göze geldik. Çantamı toplarken ekrana baktım, çantamı omzuma attım. Döndüm ve bir süre sete baktım.

“Yaşayan bir dinozorun kuyruğunu gördüm. Az önce,” dememle yüzümde beliren gülümseme, dışımdan söylemiş olmanın endişesiyle irkildi.

♫2 Trilakku çikku çikku

“Salak bu çocuk! Sabahki gibi söylesin. Bir de sen söyle,” derken elini hafifçe salladı ve badem uçtu, kayboldu.

Kocaman açılmış gözleriyle bakıyordu. Eğilip, gülümseme maskelerimden en naifini aldım; gözlerinin arasında, Kaf Dağı’nın gölgesinde kalan, çukura, bakış olup yaslandım.

“Repliği yanlış veriyorsunuz hocam, kafası karışıyor ve yorgun.”

That’s a wrap.3

5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu

ILO 182 No’lu ... Sözleşmesi

ILO 138 No'lu Asgari Yaş Sözleşmesi

Çocuk ve Genç İşçilerin ... Yönetmelik

Çocuk Hakları Komisyonu

Çocuk Haklarına Dair Sözleşme

Paylaşmanız umuduyla,
Papatya Tıraşın

Tuhafın, Arapçada armağan anlamına gelen ﺗﺤﻒ tuhfe kelimesinin çoğulu olduğunu öğrendiğim andan beri, bir tuhafiyem olsun istiyordum. Hatta görenler hatırlar; Bahariye’deki Aya Triada’nın yan sokağının karşı bitiminde, nam-ı diğer barlar sokağı Kadife ile kesişiminde, Papatya Tuhafiye önünde zıpladığım bir fotoğrafım vardı. Ve beni çeken arkadaşlarım, yere sinmiş bira kokusu, kedi sidiği, soğan halkası, soğancık, sokak, bisiklet, ağaç, pikap, plak, gitar, korkuluk, korku, kara, sevda, safra, sarı, kedi, merdiven,,,

Bu kısa devre anından faydalanıp, açılan kapının araladığı, tığ ucu şeklindeki karaltıdan içeri girdi, siz de onun peşinden. Bu seferlik, anlatıcı benim.

“Burası her zaman böyle görünmüyor. Ortalığın, size dağınık göründüğünün, neyin nerede olduğunu bildiğim kadar farkındayım. Yani, bence dağınık değil, ama neyse.”

Tuhafiyenin içini tepedeki iki avokado aydınlatıyordu. Cilaları yer yer dökülmüş eski raflar, bazıları onarılmış, bakımı yapılmış çekmeceler, üzerlerine gelişigüzel yerleştirilmiş yün iplikler, eski danteller, düğmeler, kurdeleler, parlak pullar ve kalemler... Bir köşede, içi karışık, bazıları çözülmüş, renkleri birbirine girmiş iplik yumaklarıyla dolu koca bir sepet içinde boyalar ve askılara geçirilmiş metrelerce renkli, desenli, desensiz, dertli, dertsiz kumaşlar derken; etrafa saçılmış, tamamlanmamış projeler, makaslar, mezuralar, iğne kutuları, düğme yığınları, çıtçıtlar, fermuar parçaları, artık kumaşlar ve artık ne yaparsanlar…

“Yer yer çay ve kahve lekeleri, yaşanmışlık hissiyle kendine has bir çekicilik veriyor, değil mi? Ömer Hayyam’daki nalburiyenin tavandan yere kadar olan çekmecelerine benzeyen, küçük raflar, nişler ve çekmecelerle dolu, dalları genişleyen bu ağaç… Hah, bak mesela! Bu çekmeyi ilk çektiğimde, çok hızlı çekmiştim. Yıllar sürdü toparlaması.”

Koyu ceviz rengindeki ahşap çekmecenin, meşe palamutu biçimli, masif pirinç tokmağından tutup hafifçe çekti. Tokmağın ağırlığınca bir hızla, bir parşömen uzadıkça uzadı ve yere doğru açılarak düştü. Eğilip parşömeni aldı ve narince, aşağı yukarı bir süre, yukarı aşağı kaydırdı.

“Bakalım, neler dökülmüş? Istranca’da bir kulübede uyandım. İlkin kargaların kart seslerini, ardından kanatlarının gürlüğünü, peşi sıra tarla kiraz kuşlarının trilli şarkı söyleyişlerini ve pırlayarak yükselişlerini dinledim. Pencerenin pervazına tersten vuran ince ışık, pervazın ahşap rengini kızıla boyadı. Yatakta doğrularak, ayak ucumdaki Oblomov hırkamı kendime doğru çekip üstüme aldım. Yorganın içinden çıkardığım, elibelinde motifli çetiklerimi ayağıma geçirdim ve yataktan çıktım. Sobanın akşamdan kalan küllerini boşalttım, ızgarasında kalan közlerin üstünü ve altını açtım. Tezgahtaki musluktan çaydanlığa su doldurdum, sobanın üstüne koydum. Yaşama, üstündeki gri tüf tüf küllerin altından, utanarak, kızararak dönen közlerin üstüne çalıları, dalları ve odunu yerleştirdim. Kuzinenin kapağını kapadım, altını araladım. Kapının yanında asılı duran kırmızı feracemi üstüme aldım, ayağıma lastikleri geçirdim; su kaynayana kadar, meşe ağacı ve sakinlerinin sabah sohbetlerine dahil olmak için evden çıktım.”

Parşömeni, iki tarafından tuttu, stor perde kapar gibi usulca çekip bıraktı. Çekmecenin kapağı yerine ulaştıktan sonra, kendi etrafında dönerek; nişler, çekmeceler ve raflarla dolu ağaca doğru, bir işaret ararcasına bakındı.

“Meselaaaaaa, mesela, şurada, ortadaki nişte, üstüne macenta ve sarı ışıklar düşüp geçen bir kutu var.”

Deri kapaklı, yuvarlak, küçük ahşap kutuyu aldı ve önünde beliren masaya koydu. Bir elinin işaret ve orta parmaklarını birleştirip, parmakların ilk çizgileri, diğer elinin avuç içine gelecek şekilde vurdu; taa tata taa tata tatata. Kutu açıldı. İçinden, perküsyonlar asılı bir kora teli, uçurtma gibi süzülerek yükseldi ve daire olup kutunun üstünde dönmeye başladı.

🎵1
Yékéké nimo yé ké yé ké
Yékéké nimo yé ké yé ké

“Ne zaman bu şarkıyı duysam, aklıma mercimek gelir; ne zaman mercimek söz konusu olsa, kafamın içinde yékéké çalar. Notu okuyorum: Radyoda ve sokakta hep yéké yéké çalıyor. Her akşam televizyonda Mercimek Ayşe, bize mercimeğin faydalarını anlatıyor ve mercimek yememizi söylüyor. Akşam sinemaya gideceğiz. Annem, filmin bazı sahnelerinde, beni kucağına yatıracağını söyledi.”

🎵2
Güzel Süreyya süre, süre, süre Süreyya, Süreyya

Perküsyonlar ile kora teli, çıktıkları kutunun içine döndüler ve deri, kutunun ağzını yeniden örttü.

“İşte, gördüğünüz gibi çekmeceler, nişler, raflar falan, yere kadar devam, yer ise kafasına göre değişiyor; uzanırsan rahat bir yatak oluveriyor, ayakların üşümesin diye ısıtma, yeri geliyor, buzdolabı önü yüzüstü fayans serinliği hissiyle kendimi, iki kapısı da açılmış buzdolabının önünde, sandalyenin üstüne çıkmış bir halde, buzluktaki tencereden, annemin yaptığı salepli dondurmayı kaşıklarken buluyorum. Sonra, bir anda, yer kaygan bir zemine dönüşebiliyor. O çok fena oluyor. Aniden kendimi, en yoğun saatlerde, ardından hızla yatay ışıklar geçen, üstünde DİKKAT! KAYGAN ZEMİN yazan metro kapısı camına bakarken bulabiliyorum,” derken etrafta hareket eden bir şeyler fark etti. Heyecanla “Bu arada ortalıkta gezinen…”, heyecanlı “Ha! Siz de hissettiniz mi?” dedi.

Odanın zemini, çok hafif, dalgalanmaya başladı.

“Yeni tanıştığım veya hoşlandığım birine baktığımda, merak-korku-heyecan üçlüsünün neşeli danslarıyla karın boşluğumdan geçişi veya bir arabanın tümsekten zıpladığında hissettiğim gibi. Ne diyordum, unuttum. [Pause] Ah hatırladım! Ortalıkta, Kaptan Mağara Adamı’nın uzuvsuz ve sopasız haline benzeyen, uzun, sararmış, beyaz, saçak saçak saçlarıyla dolanan, çekilmemiş çileler var. Kimse, kendi çilesini başkası çeksin istemez. Vakti zamanında, herhalde ben yine başka yerlere daldığımda, birilerinin fark etmeden, öyledir diye düşünüyorum, takılan çileleri olmuş ve arada başka çileler çekilmiş. Bu yüzden, benim birkaç ufaklık, hâlâ ortalıkta geziniyorlar. Haberiniz olsun, takılmayın isterim, muziptirler.”

Yer, nihayet duruldu. Hafifçe gözünü kısarak yukarı baktı. Etrafı aydınlatan iki avokadoyu, birbirinden ilginç çiçek kabartmaları ile gümüşi cevher cümleleri çevreliyordu.

“Hemen üstümdeki bu ışıklar, kabartmalara çarparak tüm odaya, dalgalar, hareler, huzmeler halinde, denli, densiz, dumanlı, kararlı şekillerde dağılıyorlar falan... Çok uzadı bu gezi, biraz sıkıldım.”

Ortada duran amorf, üfleme cam heykele, bir elini, yanacakmış gibi temkinle uzattı ve nazik bir şekilde soğuk camı okşadı.

“Burada korkular, [Flasbacks] yer alıyorlar.”

Yüzünü, kapının önündeki, farklı şekillerde ve renklerde bidonlarda, şişelerde ve kavanozlarda duran, damlalıklı, hedeli hödölü kolonyalara çevirdi ve o yöne doğru ilerledi ve kanatlı tekerleği kaldırdı. Bir duman, düdük öttürerek hızla geldi ve geçti.

“Sabah İstanbul’dan çıkmışsan yola, öğle ezanıyla, açılan torbalardan yükselen hıyar kokusu, gece işten çıkmış özlediğine gidiyor uykusu, çocuk gülümsemesi, Ankara’da katmanlaşan hüzünlerle, iki defa üzgün, İstanbul’a dönüşler,,, rötar,,, rötar yaptığında yük vagonlarının bile yol verdiği Boğaziçi Ekspresi,,, trak trak.”

Gülümsedi.

“Ha bu arada, bütün mahalleli duysun diye, açılışa dansöz de çağırdım, inşallah gelecek. Çıkışta, kapının önünde gözünüz aşağılara kayarsa, izlersiniz. Bugüne bugün artık esnafım. Ne diyeyim… Siftahı sizden, bereketi kalpten olsun.”

Size tuhafiyeden bir kesit sundum. Ara sıra, tashih edilmemiş, ikinci, üçüncü veya tek bir gözün bakışına düşmemiş taslaklar paylaşacağım, burada. Açtığım alana, hoşgeldiniz.

Son olarak, şu dükkânı açana kadar her, şey, hep, var, hayal, gerçek, az, çok, hiç, yok, yanımda olan herkese, valla helal olsun, teşekkür ederim.

🎵3 Çizdim, oynamıyorum
İyi ki doğmuşum 🌼
Papatya Tıraşın

SİFTAH OLSUN

TUHAFİYE DANSÖZÜ

Birçok insanın, dalmak adını verdiği diyarlarda gördüklerimi anlatmaya ihtiyacım var. Bunun için kendime bu alanı yarattım. Buradayım.

Yaşarken aldığım hazzı, sizinle birkaç dakikalık keyif olarak paylaşmak istiyorum. İzninizle.

Size bir mail ulaşmadığını düşünürseniz, Spam kutusuna göz atmanızı, bir seferliğine maili “Spam değil” olarak işaretlemeniz yararlı olur :)

Görüşmek üzere,
Papatya